Tuz Nedir?

                          Tat vermek ya da kokuşmasını geciktirmek için yemeklere konan, toz halde ve beyaz renkte madensel bir madde. Kimyasal yapısı bileşik bir tuzdur. Sodyum ve klorun birleşmesinden meydana gelmiştir (Na Cl). Tabiatta çok rastlanan bir maddedir. Deniz suyunda bazı göl sularında, eriyik halde, toprak altında taş, kaya ya da maden halinde bulunur. Bundan başka bütün canlıların yaşamasında gereken önemli maddelerden biridir. Kanda, iç dokularda bulunur. Bitkiler için de, belirli bir dereceyi aşmamak şartıyla, gereklidir.

                       Bazı topraklar için. tuz değerli bir gübre olur. Tuz aşçılıkta olduğu kadar, konserve, salamura işlerinde turşuculukta leke, boya deri sanayinde de kullanılır. Porselen ve cam üzerindeki çay lekelerini çıkarmakta, badanada kirecin çıkmamasını önlemekte, bazı hallerde kusturucu, Nitrat darjan zehirlenmelerinde panzehir olarak kullanılır. Yorgun vücut ve organlar ılık tuzlu su ile banyo edilirse çabuk dinlenir ve yorgunluğun verebileceği zararlar giderilmiş olur. Çok sıcak su banyoları ayak ve bacaklardaki neuralji ağrılarına iyi gelir. Tuz madeni kalın katlar halinde toprak altında bulunur. Bunlardan kuyu ve galeriler açılmak suretiyle iri kaya parçaları halinde çıkarılır. Tuzlu göllerden, deniz suyundan tuz elde etmek için, suları açılan kanallarla yayvan havuzlara alınır. Oradan güneşin altında kurumağa bırakılır.

                    Su buğu olup uçunca geride tuz. ve eğer varsa, diğer eriyikler kalır. Bu tuz kaba, çokluk, esmer renktedir; birleşmişlerden de billurlar iridir. İçinde başka madde ya da çamur vardır. Bunları atmak tuzu temizlemek için ham tuz dökülür, eritilir. Eriyik üzerindeki kısım dibine çöküp tortular süzülüp atılır. Tekrar tekrar kaynatma ve süzmelerle temiz tuz eriyiği koyulaştırır. Yandan korunmaya bırakılırken, diğer taraftan santrfüjlü süzgeçlerde katılarla sıvılar birbirinden ayrılır. Sonra kalburdan geçirilir. TUZ NEDİR Bu yazıyı bir ziyaretçi kardeşimin tuz ile ilgili öğretmeninin vermiş olduğu ödevini sitemizden araştırması ve bulamamasından dolayı tarafıma yazmış olduğu yazısı üzerine kendime bir borç bilip buraya bu yazıyı koyma zorunluluğu hissettim. TUZ NEDİR ? -2 Tarihi binlerce yıl öncesine dayanan tuz, insan sağlığı açısından yaşamımızda önemli bir yere sahiptir. Sodyum ve klor elementlerinden oluşan tuzun önemi, insan bedeninin içindeki sıvıları dengeleyici özelliğinden kaynaklanıyor.

                  Vücut sıvılarında yeterli derecede bulunan sodyum, sinirlerin uyarılmasını ve kasların uyumlu çalışmasını sağlar. Büyüme için de gerekli olan sodyumu, en çok tuzdan temin ederiz. Tuz, aynı zamanda insan sağlığı için elzem olan iyot elementinin de kaynağıdır. İyot eksikliği zeka geriliğinden guatra, ölü doğum ve düşüklerden öğrenme güçlüğüne kadar birçok hastalığa neden olur. Ülkemizde iyot eksikliğinin giderilmesi için yasal düzenlemelerle gıda için kullanılacak tüm tuzların iyotlanması zorunlu hale gelmiş, bu alanda iyotsuz tuz satışı yasaklanmıştır. Tuz, ayrıca besin maddelerinin uzun süre bozulmadan saklanmasını da sağlar. Et, balık, süt ürünleri ve sebze gibi temel gıda maddeleri tuz sayesinde uzun süre saklanabilir. Tuz antiseptik özelliği ile bakterileri denetim altında tutar. Tuz, sanayi için de önemli bir girdi maddesidir. Tekstil sanayinde kumaşların boyanması, üretim sularının ön arıtmasında kullanılan iyon değiştirici reçinelerin rejenerasyonu, gıda sanayi, medikal solüsyonların hazırlanması gibi alanlarda tuzdan yararlanılır. Tuz çeşitleri Tuzları çeşitli şekilde sınıflandırmak mümkündür.

             Sınıflandırmanın birisi tuzun bünyesinde OH- veya H+ iyonunun olup olmayışına bağlı olandır. Bu sınıflandırmada tuzlar normal, asidik ve bazik tuzlar şeklinde sınıflandırılır. Normal tuz; tam nötralleşme ürünü olup, meydana getirici asit ve baz kuvvet olarak birbirine denktir. NaCl, NH4Cl, Na2SO4, Na2CO3, Na3PO4 ve Ca3(PO4)2 birer normal tuzdur. Asidik tuzlar Asidik tuzlar, tuzun bünyesinde bir veya daha çok proton vardır. Suda çözündükleri zaman bünyelerindeki protonu vererek ortamı asidik yapar. NaH CO3, NaH2PO4, Na2H PO4 ve NaHSO4 birer asidik tuzdur. Bazik tuzlar Bazik tuzlar, bünyelerinde en az bir OH iyonu bulunduran tuzlardır. Suda çözündükleri zaman ortamı bazik yaparlar. Pb(OH)Cl, Sn(OH)Cl ve Al(OH)2Cl''de olduğu gibi. Diğer sınıflandırma metodunda ise, basit, çift ve kompleks tuzlar şeklinde sınıflandırılır. NaCl, NaHCO3 ve Pb (OH)Cl gibi tuzlar basit tuzlardır.

           Çift tuzlar Çift tuzlar iki basit tuzdan meydana gelen tuzlardır. Bunlar suda çözündükleri zaman kendilerini meydana getiren iyonlara ayrışır. Şaplar da çift tuzlar sınıfına girer. Na Al(SO4)2 ve NH4Cr(SO4)2 birer çift tuzdur. Kompleks tuzlar, asit kökü aynı olan iki basit tuzun kompleks kök vererek meydana getirdiği tuzlardır. K4Fe(CN)6, K3Fe(CN)6, birer kompleks tuzdur. Bunlar suda çözündükleri zaman kendini meydana getiren tuzların iyonlarına ayrışmazlar. Tuzlar, önce metalin ismi, sonra asidin kökü söylenerek adlandırılır. Na2SO4 = sodyum sülfat, KCl= potasyum klorür, KHCO3 = potasyum hidrojen karbonat (potasyum bikarbonat) gibi. Bazı tuzlar, kuvvetli asit ve zayıf bazdan veya kuvvetli baz ve zayıf asitten meydana gelmiştir. Bu tuzlar suda çözündükleri zaman hidrolize uğrarlar ve çözeltiyi asidik veya bazik yaparlar. Tuzların elde edilişi Asit ve bazların nötralleşmesinden elde edilirler: Baz + Asit → Tuz + Su Metallere asit tesir ettirmekle elde edilirler: Metal + Asit → Tuz + H2 Elementlerinden elde edilebilirler: Metal + Halojen → Tuz Tuz, kolayca ufalanan, büyük yiyeceklerde ve sanayide gittikçe geniş ve önemli ölçüde kullanılan, suda eriyebilen, kokusuz, dil yakıcı, insan yaşamında oldukça önemli olan bir maddedir.

           Tuz doğada sonsuz denecek düzeyde mevcuttur. En büyük tuz potansiyeli deniz suyunda bulunmaktadır. Türkiye tuz potansiyeli bakımından zengin ülkeler arasındadır. Başta insan gıdası ve kimya sanayi olmak üzere çok geniş bir kullanım alanı vardır. Tuz sektöründe ana madde olarak Ham Tuz Üretilmektedir. Bunun yanında işlenmiş mamul olarak; Rafine tuz, mutfak tuzu, sofra tuzu, pudra tuzu, iyotlu tuz, presli tuz, yalama tuzu üretimi de yapılmaktadır. Bu çalışmada tuzu; tanımı, doğada bulunuşu, önemi, oluşumunun yanı sıra ülkemizdeki ve Dünyadaki tuz üretim yöntemleri, rafine tuz sanayileri, iyotlu tuz üretim yöntemleri, tuz yan ürünleri ve tuzdan elde edilen ürünler, tuzun kullanım alanları ve tuzu oluşum ortamları açıklanmıştır. Tuz çeşitleri Kullanım amacına göre: İplik, kumaş boyama Tuzu Sertliği Düşük Tuz Sanayi Tuzu Tablet Tuz Buzlanmaya Karşı Tuz Kimya Tuzu Deri Tuzu Big Bag Tuzu Deterjan Tuzu Diyaliz üniteleri ve Tuzu, Su arıtma Tuzu Yem Tuzu Yıkanmış Tuz Ham Tuz Sıkılmış Tuz Çuvallanmış Tuz Dökme Tuz • Yemek tuzu (Sofralık tuz) • Gıda Sanayii Tuzu Elde edildiği kaynaklara göre • Deniz tuzu • Göl tuzu • Kaya tuzu